Nationale Hypotheek Garantie bij scheiding: zo werkt het vangnet

Team Laudus • 16 juni 2026

Een scheiding is al ingewikkeld genoeg, en dan komt de vraag wat er met het huis gebeurt daar nog bovenop. Heb je een hypotheek met Nationale Hypotheek Garantie (NHG), dan heb je een streepje voor: NHG werkt als een vangnet dat je juist in deze situatie kan helpen. Veel mensen weten alleen niet dat het bestaat, of denken dat het alleen gaat over restschuld.

In dit artikel leggen we uit wat NHG voor je kan betekenen als je uit elkaar gaat. Je leest hoe de Beheertoets werkt, hoe je dankzij NHG vaak in het huis kunt blijven en zelfs je ex kunt uitkopen, welke oplossingen er zijn als je inkomen net te laag is, en wanneer een restschuld kan worden kwijtgescholden. Zo weet je precies welke deuren er voor je openstaan.

Inhoudsopgave

Wat betekent NHG bij een scheiding?

NHG is een garantie op je hypotheek die je beschermt als je door omstandigheden je woonlasten niet meer kunt dragen. Een scheiding is precies zo'n omstandigheid. Waar je met twee inkomens het huis prima kon betalen, moet het ineens met één inkomen. NHG is er dan op gericht om gedwongen verkoop te voorkomen en je zo veel mogelijk rust te geven.

Het vangnet werkt grofweg op drie manieren. Eerst wordt gekeken of een van jullie in het huis kan blijven wonen. Lukt dat op het eerste gezicht niet, dan wordt gezocht naar manieren om de maandlasten toch betaalbaar te maken. En als verkoop met verlies echt onvermijdelijk is, kan de restschuld onder voorwaarden worden kwijtgescholden. Het uitgangspunt is steeds: zo veel mogelijk voorkomen dat je je huis kwijtraakt.

De Beheertoets: kun je het huis alleen dragen?

De eerste stap is de Beheertoets. Samen met je hypotheekadviseur wordt gecheckt of jouw inkomen, of dat van je ex-partner, genoeg is om in het huis te blijven wonen. Het verschil met een gewone hypotheekaanvraag is belangrijk: de Beheertoets kijkt naar de werkelijke maandlasten en houdt rekening met je actuele inkomen, je vermogen, je financiële verplichtingen en de Nibud-normen voor verantwoord lenen.

Juist omdat er met de echte maandlasten wordt gerekend in plaats van met de strengere standaardnormen, ontstaat er vaak meer ruimte dan je zou denken. Is de uitkomst positief? Dan kan de geldverstrekker een van jullie ontslaan uit de hoofdelijke aansprakelijkheid en komt de hypotheek op naam van degene die blijft. Hoe dat ontslag precies werkt, lees je in ons artikel over ontslag hoofdelijke aansprakelijkheid.

In het huis blijven en je ex uitkopen

Dit is waar NHG de afgelopen jaren echt soepeler is geworden, en waar veel mensen baat bij hebben. Door de gestegen huizenprijzen hebben veel woningen flink overwaarde. Mooi op zich, maar bij een scheiding kan het lastig zijn: blijf je in het huis, dan moet je de helft van die overwaarde aan je ex betalen. En dat bedrag uit eigen zak ophoesten lukt lang niet altijd.

Dankzij de Beheertoets wordt hier nu anders naar gekeken. Kun je de werkelijke maandlasten met je eigen inkomen dragen, dan ontstaat er ruimte om de uitkoop van je ex-partner mee te financieren in je hypotheek. Daardoor hoef je het huis niet te verkopen alleen maar omdat je de overwaarde niet contant kunt uitbetalen. Voor veel mensen is dat het verschil tussen blijven en gedwongen verhuizen. Wil je weten hoe de uitkoopsom wordt berekend, lees dan ook hoe je je partner uitkoopt na een scheiding.

Oplossingen als je inkomen net te laag is

Komt de Beheertoets negatief uit, dan is het verhaal nog niet ten einde. Je hypotheekadviseur zoekt dan samen met de geldverstrekker naar een passende oplossing om je maandlasten omlaag te krijgen. Denk aan:

  • Een deel aflossingsvrij maken. Een groter aflossingsvrij deel verlaagt de maandlast, binnen de regels die daarvoor gelden.
  • De rente aanpassen. Soms is er ruimte om de rente of de rentevaste periode anders in te richten.
  • De looptijd verlengen. Door de hypotheek over een langere periode uit te smeren, dalen de maandlasten.

Bieden die aanpassingen geen uitkomst, dan kan NHG in bepaalde gevallen zelf meehelpen. Een voorbeeld is een zogeheten Haircut: NHG lost dan eenmalig een deel van de hypotheek af, waardoor het hypotheekbedrag en daarmee je maandlasten omlaaggaan. Zo wordt voorkomen dat je het huis alsnog moet verkopen. Of dit voor jouw situatie kan, beoordeelt de adviseur samen met NHG en de geldverstrekker.

Verkoop met verlies en kwijtschelding van restschuld

Soms is in het huis blijven echt geen optie en moet de woning verkocht worden. Lever je daarbij in, omdat de woning minder opbrengt dan de openstaande hypotheek, dan houd je een restschuld over. Juist hier laat NHG zijn waarde zien: als je aan de voorwaarden voldoet, kan die restschuld worden kwijtgescholden. Je hoeft de schuld dan niet meer terug te betalen en kunt met een schone lei verder.

Die kwijtschelding gaat niet automatisch; er gelden voorwaarden, bijvoorbeeld dat de verkoop op een nette manier en in overleg gebeurt. Een adviseur kan beoordelen of jullie situatie hiervoor in aanmerking komt. Wil je meer weten over de verkoop zelf, lees dan ons artikel over een huis verkopen bij scheiding.

Wat moet je zelf doen?

Het belangrijkste: kom in actie en wacht niet af. Het vangnet van NHG werkt het beste als je er op tijd bij bent. Een paar praktische stappen:

  1. Check of je NHG hebt. Twijfel je, kijk dan in je hypotheekstukken of vraag het na bij je geldverstrekker of adviseur.
  2. Neem contact op met een hypotheekadviseur. Die kan de Beheertoets uitvoeren en de mogelijkheden voor jouw situatie in kaart brengen.
  3. Verzamel je gegevens. Inkomen, hypotheekoverzicht en de waarde van de woning zijn nodig om een goed beeld te krijgen.
  4. Stem af met de scheidingsafspraken. Zorg dat wat je in het echtscheidingsconvenant vastlegt ook financieel haalbaar is.

Een onafhankelijk adviseur kijkt naar het geheel: niet alleen wat NHG kan, maar ook of blijven, uitkopen of verkopen in jouw geval het verstandigst is. Zo maak je een keuze die op cijfers rust.

Veelgestelde vragen

Ik weet niet zeker of ik NHG heb. Hoe kom ik daarachter?

Dat staat in de stukken van je hypotheek. Kun je het niet vinden, dan kan je geldverstrekker of een hypotheekadviseur het snel voor je nakijken.

Kan ik dankzij NHG in mijn woning blijven als mijn partner weggaat?

Vaak wel. Via de Beheertoets wordt gekeken of je de werkelijke maandlasten met je eigen inkomen kunt dragen. Is dat zo, dan kan de hypotheek op jouw naam komen en kan de uitkoop van je ex soms worden meegefinancierd.

Helpt NHG ook als we het huis met verlies moeten verkopen?

Ja. Als je aan de voorwaarden voldoet, kan de restschuld na verkoop met verlies worden kwijtgescholden. Daarmee voorkom je dat je met een schuld achterblijft.

Wat als mijn inkomen net niet genoeg is?

Dan wordt eerst gekeken naar aanpassingen zoals een deel aflossingsvrij maken, de rente of de looptijd. Lukt het zo niet, dan kan NHG soms met een eenmalige aflossing (Haircut) helpen om de woning te behouden.

Moet ik zelf contact opnemen of doet de geldverstrekker dat?

Kom zelf in actie zodra duidelijk is dat jullie uit elkaar gaan. Schakel een hypotheekadviseur in; die zet samen met de geldverstrekker de juiste stappen.

Laat je mogelijkheden vrijblijvend bekijken

Of je nu in het huis wilt blijven, je ex wilt uitkopen of toch moet verkopen: met NHG is er vaak meer mogelijk dan je denkt. Het loont om je situatie te laten doorrekenen door iemand die onafhankelijk is en alle opties kent. Bekijk ook ons artikel over ontslag hoofdelijke aansprakelijkheid en over een huis verkopen bij scheiding , bekijk onze pagina over hypotheekadvies of plan direct een vrijblijvend adviesgesprek.

Bronvermelding:

  • Vangnet bij relatiebeeindiging, Beheertoets, Haircut en kwijtschelding: Nationale Hypotheek Garantie (NHG), actueel
  • Versoepeling rekenwijze bij uitkoop ex-partner met NHG: hypotheekpraktijk, actueel
  • Ontslag hoofdelijke aansprakelijkheid en toetsing: algemene hypotheekpraktijk en geldverstrekkers, actueel

door Team Laudus 16 juni 2026
Betaal of ontvang je alimentatie en wil je een hypotheek? Lees hoe partner- en kinderalimentatie je leencapaciteit beinvloeden, met rekenvoorbeeld, de rol van de looptijd, de fiscale kant en alimentatie afkopen.
door Team Laudus 16 juni 2026
Na een scheiding opnieuw een huis kopen? Lees hoeveel je kunt lenen, hoe alimentatie meetelt, waarom je het echtscheidingsconvenant nodig hebt en wat je met de overwaarde uit je oude woning moet doen.
door Team Laudus 16 juni 2026
Gaan jullie scheiden en willen jullie het huis verkopen? Lees stap voor stap hoe het werkt, hoe je de overwaarde of restschuld verdeelt, de fiscale aandachtspunten en wat je doet als een van jullie niet wil verkopen.
Show More